Đau lưng: Tìm hiểu triệu chứng, nguyên nhân và cách chữa nhanh nhất

Đau lưng vẫn luôn được xem là căn bệnh “bình thường” cho đến khi nó ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Vì vậy, chúng ta cần nắm rõ nguyên nhân, triệu chứng, mức độ nguy hiểm để chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Tìm hiểu về tình trạng bị đau lưng

Cấu tạo của cột sống lưng gồm có các cơ, dây chằng, đốt sống và đĩa đệm với kích thước lớn hơn các vùng khác. Đây là vùng gánh chịu sức nặng của cơ thể, cũng là đoạn cột sống có tầm vận động rất lớn với các động tác cúi, gập, xoay, nghiêng biên độ rộng. Ngoài ra, các đốt sống lưng cũng có mối quan hệ trực tiếp với tủy sống, đuôi ngựa, các rễ thần kinh.

Do đặc điểm giải phẫu chức năng đó mà cột sống lưng rất dễ bị tổn thương, sinh ra tình trạng đau lưng. Đây là hiện tượng đau cấp tính hoặc mãn tính ở vùng ngang đốt sống L1-S1, phổ biến nhất vẫn là phần lưng dưới (L4-L5 và L5-S1).

Hình ảnh đau lưng ở bệnh nhân
Hình ảnh đau lưng ở bệnh nhân

Tùy vào nguyên nhân gây bệnh mà mức độ nguy hiểm là khác nhau. Nếu đau lưng xuất phát từ những tác nhân cơ học thông thường thì người bệnh có thể dễ dàng kiểm soát tình trạng này. Trường hợp nguyên nhân là do dấu hiệu của một số bệnh lý liên quan đến xương khớp thì rất có thể, chúng ta sẽ phải đối mặt với nhiều mối đe dọa như mất khả năng vận động tạm thời, rối loạn đại tiểu tiện, teo cơ, thậm chí bại liệt vĩnh viễn.

Nguyên nhân gây ra đau lưng

Nguyên nhân cơ học

Hầu hết mọi người đều bị đau lưng ít nhất vài lần trong đời. Nếu cơn đau của bạn xuất hiện bất chợt và có thể dễ dàng biến mất sau 1 vài ngày thì tình trạng này chính là hệ quả của một số nguyên nhân cơ học dưới đây:

  1. Bị đau lưng do thói quen sinh hoạt xấu: Quan hệ tình dục quá độ, nằm ngủ sai tư thế, ngồi quá lâu, bê vác vật nặng quá sức chịu đựng…
  2. Chế độ ăn uống: Một chế độ ăn uống thiếu hụt vitamin, magie và đặc biệt là canxi có thể khiến cột sống lưng của bạn dễ bị suy yếu và gia tăng nguy cơ gây ra đau.
  3. Đau lưng do chấn thương: Sau một cú ngã, một cuộc ẩu đả hoặc chơi thể thao quá sức… cột sống lưng có thể bị ảnh hưởng.

Nguyên nhân bệnh lý

  1. Thoát vị đĩa đệm: Theo Lambert (1969), 36% trường hợp đau lưng là do thoát vị đĩa đệm. Khi đĩa đệm cột sống chịu một áp lực quá mức trong thời gian dài, lớp bao xơ bên ngoài sẽ bị rạn rách, nhân nhầy theo đó thoát ra ngoài và chèn ép rễ thần kinh cột sống, gây đau buốt, tê bì cột sống lưng, hạn chế vận động.
  2. Đau lưng do thoái hóa cột sống, gai cột sống: So với các vùng cột sống khác thì đoạn vận động ở cột sống lưng là vị trí bị thoái hóa sớm nhất. Quá trình bệnh lý bắt đầu từ hiện tượng hư đĩa đệm, hư khớp đốt sống rồi chuyển sang thoát vị đĩa đệm.
  3. Bị đau lưng do viêm cột sống: Bao gồm các bệnh viêm cột sống do thấp (bao gồm viêm cột sống dính khớp, viêm khớp cùng chậu, viêm khớp dạng thấp) và viêm cột sống do vi khuẩn. Biểu hiện lâm sàng thường là đau âm ỉ lưng, đau lan xuống mông và mặt sau đùi, khối cơ cạnh cột sống lưng teo nhanh và teo nhiều…
  4. Nguyên nhân đau lưng do hư đĩa đệm: Còn được gọi là bệnh thoái hóa đĩa đệm, bao gồm sự biến đổi về hình thái đĩa đệm và cấu trúc cột sống lưng (không có hiện tượng thoát vị), từ đó gây ra các cơn đau cục bộ.
  5. Bệnh thận: Người bị bệnh thận thường có cảm giác đau lưng ở phía dưới xương sườn, không đau ở giữa. Cơn đau thường kéo dài và dữ dội từng cơn.
  6. Bị đau lưng do một số bệnh lý khác: Lao cột sống, ung thư cột sống, hẹp ống sống, bệnh phụ khoa, phình động mạch chủ… cũng có thể là nguyên nhân chính.

Các triệu chứng đau lưng cần nhận dạng

Đau lưng do nhiều nguyên nhân nên biểu hiện lâm sàng rất đa dạng, mỗi chứng bệnh gây nên tình trạng này lại có những đặc điểm riêng. Tuy nhiên về cơ bản là chúng đều có hai triệu chứng chung là đau cục bộ hoặc đau ở hông.

Đau lưng cục bộ

Đau khu trú ở cột sống và cạnh cột sống lưng. Đau xuất phát từ các cấu trúc nhạy cảm của đoạn vận động bao gồm gân, cơ, khớp đốt sống, dây chằng dọc sau, màng cứng, rễ thần kinh. Biểu hiện của chứng đau lưng cục bộ bao gồm:

  1. Đau cấp tính: Xuất hiện đột ngột và dữ dội sau chấn thương và đau có tính chất cơ học (thường gặp trong thoát vị đĩa đệm).
  2. Đau mạn tính tái phát và có tính chất cơ học (do hư đĩa đệm).
  3. Đau lưng kèm hạn chế vận động, đau khớp cùng chậu, đau rễ thần kinh hai bên, đau nhiều về đêm (do cột sống dính khớp).
  4. Đau với cường độ mạnh, đau sâu liên tục cả ngày lẫn đêm, nằm nghỉ không đỡ, dùng nhiều biện pháp không có tác dụng (lao cột sống, ung thư cột sống).

Đau cột sống lưng và hông

  1. Đau lưng mạn tính tái phát vài lần rồi lan xuống hông và chân theo dây thần kinh tọạ (do thoát vị đĩa đệm).
  2. Đau dai dẳng, liên tục, lan theo rễ thần kinh, đau tăng dần không đỡ, thường gặp do chèn ép rễ.
  3. Đau lưng, hông khi xuống dốc, đi xuống cầu thang, ngả người về phía trước, có hiện tượng đau khập khiềng cách hồi kiểu rễ (do hẹp ống sống).
Đau cột sống lưng và hông ở người bệnh
Đau cột sống lưng và hông ở người bệnh

Chẩn đoán và phân loại tình trạng đau lưng

Các phương pháp chẩn đoán

  1. Dựa vào triệu chứng lâm sàng: Bác sĩ sẽ hỏi về công việc, chế độ sinh hoạt làm việc, thói quen vận động, tiểu sử và triệu chứng của bệnh nhân để chẩn đoán bệnh đau lưng. Theo GS.TS Hồ Hữu Lương (cuốn Đau thắt lưng và thoát vị đĩa đệm) thì thầy thuốc lâm sàng giỏi vẫn có thể chẩn đoán chính xác tới 93,4%.
  2. Chụp X-Quang, CT hoặc MRI: Nếu nghi ngờ đau lưng xuất phát từ một số bệnh lý khác thì bác sĩ sẽ chỉ định bệnh nhân chụp phim. Giá trị chẩn đoán sẽ chính xác  nhất nếu bạn lựa chọn phương pháp chụp cộng hưởng từ (MRI).

Phân loại các cơn đau lưng

Các chuyên gia có thể dựa vào nguồn gốc cơn đau hoặc mức độ tổn thương mà phân loại đau lưng theo nhiều cách khác nhau. Thông thường, tình trạng này được phân thành 2 dạng chủ yếu:

  1. Đau lưng cấp tính: Là dạng đau kéo dài từ vài ngày đến vài tuần (nhiều nhất là 12 tuần). Cơn đau thường xuất hiện do các nguyên nhân cơ học.
  2. Đau lưng mãn tính: Kéo dài trên 12 tuần như một biểu hiện của các bệnh xương khớp mãn tính. Ngoài triệu chứng đau ở thắt lưng, người bệnh sẽ phải đối mặt với nhiều vấn đề liên quan đến sụn khớp, dây chằng…

Cách phòng tránh đau lưng

  1. Sinh hoạt: Tránh các hoạt động quá giới hạn sinh lý của cột sống lưng như quá ưỡn, quá gù… Để tránh đau lưng, chúng ta nên ngủ đệm vừa đủ mềm, ăn uống khoa học, nói không với bia rượu và chất kích thích.
  2. Làm việc: Ngồi đúng tư thế, ngồi xổm và thẳng lưng khi nâng vật nặng… để tránh tác động tiêu cực lên cột sống lưng.
  3. Tập luyện: Để ngăn ngừa tình trạng đau lưng nói riêng và phòng tránh các bệnh thoái hóa cột sống, thoái vị đĩa đệm nói chung, chúng ta nên dành khoảng 30 phút mỗi ngày cho việc tập luyện và chơi các môn thể thao nhẹ nhàng.
  4. Khám định kỳ: Khám sức khỏe tổng quát định kỳ để sớm phát hiện và có hướng điều trị kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm không đáng có.

Các cách điều trị đau lưng

Thuốc tân dược

  1. Chữa đau lưng bằng thuốc giảm đau: Dùng theo bậc thang. Bậc 1 (đau nhẹ và vừa) dùng Aspirin, Paracetamol; Bậc 2 (đau nhức trầm trọng)  dùng codein, dextropropoxyphen; Bậc 3 (đau nhưc tột bậc) dùng morphin dạng uống, tiêm dưới da hoặc tĩnh mạch.
  2. Thuốc chống viêm không stetoid: Bao gồm Alminoprofen, Diclofenac, Piroxicam, Sulindac, Ibuprofen, Indomethacin…
  3. Thuốc coricoid: Hydrocortison, Prednisolon, Dexamethason… dùng trong các trường hợp bị đau lưng nhưng không đáp ứng thuốc chống viêm thông thường.
  4. Thuốc giãn cơ: Dantrolen, Mephenesin… tác động đến não bằng con đường đa synap, cho hiệu quả tốt trong điều trị co cứng do tổn thương tủy.
  5. Vitamin nhóm B liều cao: B12, B1… Người bệnh đau lưng sử dụng mỗi đợt 7-10 ngày. Vitamin B có tác dụng chống viêm và chống thoái hóa hiệu quả.
Sử dụng một số loại thuốc Tây để giảm đau lưng nhanh hơn
Sử dụng một số loại thuốc Tây để giảm đau lưng nhanh hơn

Áp dụng lý liệu pháp

Dùng các phương pháp chữa đau lưng bằng nhiệt như bó paraphin, khay điện nhiệt, đèn hồng ngoại, túi chườm nước nóng, ngâm nước ấm…

Các phương pháp đặc biệt

  1. Tiêm ngoài màng cứng
  2. Hóa tiêu nhân
  3. Tiêm máu tự thân vào đĩa đệm với trường hợp đau lưng do thoát vị đĩa đệm
  4. Cố định bằng bột hoặc đai thắt lưng, nẹp, yếm khi có nguy cơ lún và di lệch cột sống.
  5. Kéo giãn cột sống
  6. Thể dục liệu pháp và bơi đối với trường hợp viêm cột sống dính khớp, hư cột sống mức độ nhẹ.

Chữa đau lưng bằng một số vị thuốc cổ phương

  1. Lá lốt: Xay nhuyễn lốt và muối trắng, cho thêm chút nước nóng để tạo thành hỗn hợp sền sệt rồi đắp lên vùng lưng bị đau.
  2. Cách chữa đau lưng bằng cây cơm nguội: Cây cơm nguội chặt nhỏ rồi sắc với 1 lít nước, thêm chút phèn đen rồi uống trong ngày.
  3. Cây bớp bớp: Dùng 1 năm cây bớp bớp, ngải cứu và lá lốt. Đem tất cả rửa sạch, giã nát và chắt lấy nước cốt. Dùng nước cốt xoa bóp vùng cột sống lưng bị đau.

Thực hiện phẫu thuật

Chỉ định trong một số trường hợp đau do thoát vị đĩa đệm, các bệnh di lệch chèn ép vào tủy, đuôi ngựa…

Chữa đau lưng tại nhà nhờ bài thuốc An Cốt Nam

Các bác sĩ tại Phòng chẩn trị YHCT Tâm Minh Đường, An Dược đã nghiên cứu bài thuốc tập trung vào giải quyết nguồn gốc của bệnh và lấy đó làm để xây dựng lộ trình chữa trị đau lưng toàn diện, bền vững với tên gọi bài thuốc An Cốt Nam.

Phác đồ là sự tổng hòa của các phương pháp chuyên biệt: cao dán, thảo dược tươi, châm cứu, xoa bóp… Và đỉnh cao là kĩ thuật đốt thuốc trên lưng tác động từ ngoài vào trong giúp đánh vào tận gốc căn nguyên gây ra đau lưng, đồng thời tăng cường sự dẻo dai và tái tạo tổn thương xương khớp.

Bài thuốc An Cốt Nam chữa dứt điểm đau lưng
Bài thuốc An Cốt Nam chữa dứt điểm đau lưng

Ưu điểm của cách chữa đau lưng bằng An Cốt Nam:

♦  Hoàn toàn được điều chế từ thảo dược tự nhiên, không chất bảo quản, không tân dược, không hóa chất gây hại.

♦  Đội ngũ bác sĩ giỏi, chuyên môn cao, kinh nghiệm dày, luôn hết lòng vì bệnh nhân.

♦  Kế thừa từ bài thuốc xương khớp cổ phương nhưng có nghiên cứu thay đổi để phù hợp với cơ địa của người hiện đại.

♦  Thuốc sắc sẵn, đóng gói theo tiêu chuẩn hiện đại, tiện lợi cho người sử dụng.

♦  Miễn phí hoàn toàn vật lý trị liệu, video bài tập chuyên biệt cho người bệnh trong suốt quá trình chữa trị.

♦  Không tác dụng phụ nhờ nguồn gốc từ 100% thiên nhiên

♦  Vận chuyển miễn phí cho bệnh nhân ở xa

Cơ chế tác động của bài thuốc An Cốt Nam
Cơ chế tác động của bài thuốc An Cốt Nam

Nhờ những đóng góp to lớn trong bảo vệ và chữa trị đau lưng, An Cốt Nam đã giúp Tâm Minh Đường đạt danh hiệu Thương hiệu an toàn vì sức khỏe cộng đồng năm 2018.

Trên đây là những cách chữa đau lưng nhanh nhất được cho là hiệu quả tối đa. Mỗi cách chữa, mỗi bài thuốc đều có những tác dụng đặc trưng riêng người bệnh cần áp dụng linh hoạt để chúng phát huy tối đa hiệu quả khi áp dụng theo phác đồ đó.

Dịch tễ học về đau lưng

Theo Phạm Khuê (1979), có tới 12% dân số Việt Nam đã và đang sống chung với tình trạng này. Số liệu của Khoa Xơ Xương khớp Bệnh viện Bạch Mai cho biết, đau lưng chiếm 6% số bệnh nhân xương khớp đến khám (chưa kể các trường hợp đau do thoát vị, thoái hóa).

Bệnh có thể gặp ở bất cứ độ tuổi nào, song phổ biến nhất là đối tượng lao động từ 30-50 tuổi, Đau lưng không phân biệt nam hay nữ, tuy nhiên tỷ lệ nam giới mắc bệnh thường nhiều hơn nữ giới. Điều này cũng hoàn toàn dễ hiểu khi đặc thù công việc của nam giới thường nặng nhọc hơn, thói quen ăn uống sinh hoạt cũng ít khoa học hơn nữ giới.

Tài liệu tham khảo và công trình nghiên cứu về đau lưng

Để nắm rõ hơn về kiến thức cũng như cách điều trị đau lưng, người bệnh có thể tham khảo một số tài liệu dưới đây:

  • Cuốn “Đau thắt lưng và thoát vị đĩa đệm” của GS.TS Hồ Hữu Lương (Nhà xuất bản Y học).
  • Cuốn “Phòng và chữa các chứng bệnh đau lưng” của PGS Vũ Quang Bích (Nhà xuất bản Y học).
  • Cuốn “100 cách chữa bệnh đau lưng” của TS Lê Nguyệt Nga cùng đồng nghiệp (Nhà xuất bản Y học).
  • Cuốn “Chiropractic – Chữa bệnh đau lưng không dùng thuốc” của bác sĩ Nguyễn Thế Thứ và bác sĩ Nguyễn Xuân Thuyên.

Chúng tôi xin cung cấp địa chỉ theo yêu cầu của độc giả:

Miền Bắc: Phòng chẩn trị YHCT Tâm Minh Đường

Giấy phép: 595/SYT-GPHĐ

Địa chỉ: 138 Khương Đình – Thanh Xuân – Hà Nội

Hotline: (Bấm trực tiếp vào số để gọi)0983.34.0246

Miền Nam: Phòng chẩn trị YHCT An Dược

Giấy phép: 03876/SYT-GPHĐ

Địa chỉ: 325/19 đường Bạch Đằng – Phường 15 – Q.Bình Thạnh – TP. Hồ Chí Minh

Hotline: (Bấm trực tiếp vào số để gọi)0903.876.437

 

Ngày cập nhật gần nhất:

SHARE
Bác sĩ Hoàng Thị Lan Hương sinh ngày 19/11/1957, tại Yên Phụ, Tây Hồ Hà Nội. Nguyên là giảng viên ưu tú của trường Học viện y học cổ truyền Tuệ Tĩnh. Cô đã đóng góp tâm trí trong việc xây dựng phác đồ châm cứu chuyên biệt Vladivostok cho bệnh nhân thoát vị đĩa đệm nói riêng và các bệnh xương khớp nói chung. Bác sĩ Hoàng Thị Lan Hương là người đại diện pháp lý, chịu trách nhiệm chuyên môn tại nhà thuốc Tâm Minh Đường và thông tin y học truyền tải trên website:thoaihoacotsong.vn/

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here